KZ Walldorf 01Betty Bausch, een van de overlevenden die we hebben geïnterviewd voor ons project, wees ons onlangs op een stukje van de geschiedenis die tot enkele jaren geleden nog grotendeels verborgen was gebleven.

In hoog tempo gebouwd

Het gaat om het voormalige concentratiekamp Walldorf, nabij het dorp Mörfelden in de buurt van Frankfurt Am Main in de deelstaat Hesse. Inmiddels is dit dorp samengevoegd met het dorp Walldorf dus tegenwoordig heet het Mörfelden-Walldorf. In de herfst van 1944 is dit concentratiekamp in het bos in hoog tempo gebouwd voor ca. 1700 vrouwen van 14 t/m 46 jaar. Hiervan hebben het er circa 300 overleefd. Het betroffen voornamelijk Joodse meisjes uit Hongarije die vanuit Auschwitz naar Frankfurt werden overgebracht. Hun families waren allen vergast.

Van strategisch belang

KZ Walldorf Lehrpfad nummer 1De nazi’s lieten de meisjes voor de militaire luchtmacht de start- en landingsbanen van vliegveld Frankfurt bouwen. Strategisch van belang vanwege de verbinding met het kamp Natzweiler-Struthof. Direct na de oorlog werd het kamp met de grond gelijk gemaakt om alle sporen uit te wissen.

Bij toeval ontdekt door studenten

Pas in 2004 kregen de drie studenten Arndt, Oswald en Schulmayer er lucht van nadat ze merkwaardige sporen hadden ontdekt in het bos. Naar aanleiding daarvan zijn er opgravingen gedaan en zijn deze ‘stille getuigen’ blootgelegd. Dankzij deze dappere studenten – de ontdekking werd ze niet in dank afgenomen – kreeg de geschiedenis zijn waardige loop. Nog dit jaar wordt de opgravingsplek een serieuze Gedenkstätte en wordt wat reeds opgegraven is overkapt en geconserveerd.

Margit Horváth stichting

KZ Walldorf Alfred J Arndt 01Wij brachten een bezoek aan het voormalige kamp, hebben het leerpad gelopen en twee kerkhoven bezocht. We hebben een gesprek gevoerd met een van de ontdekkers van het kamp, Alfred J. Arndt (foto links), en met Cornelia Ruehlig (foto rechts), voorzitter van de Margit Horváth stichting. Margit was één van de vrouwen uit het kamp, en Cornelia kwam haar bij toeval op het spoor. Margit is inmiddels overleden, de nabestaanden wilden geld doneren ten behoeve van de oprichting van een Gedenkstätte. Aanleiding voor het oprichten van de stichting, die zich zich niet alleen inzet voor KZ Walldorf maar ook voor tal van andere projecten en aandacht besteed aan genocide en antisemitisme.KZ Walldorf Cornelia Ruehlig 01

Betty Bausch is nauw bij het voormalige concentratiekamp Walldorf betrokken doordat zij intensief contact onderhoudt met een overlevende uit dat kamp, Margalit Sharon. Onlangs heeft Margalit het Yad Vashem, hét Holocaust onderzoekscentrum in Israël, toestemming gegeven haar te interviewen. Zeer waarschijnlijk mogen wij er (vertaalde) passages van gaan gebruiken in ons boek.

Wilt u voorintekenen om uzelf te verzekeren van een exemplaar van het boek Silent Witness, stuurt u dan graag een mailtje naar info@because-we-care.eu.